26 Ιαν 2011

Ο πρόλογος του Tom Dempsey στην έκδοση για την ΠΙΝΔΟ


Tom Dempsey
International and National Geographic magazine Photographer
Seatle, USA
Από την κορυφή του όρους Σμόλικα στα βάθη της χαράδρας του Βίκου, τα βουνά της Πίνδου αποτελούν παράδειγμα ενός, παγκοσμίου φήμης, θησαυρού φυσικής ομορφιάς. Τα βουνά της Βόρειας Πίνδου με σαγήνευσαν για πρώτη φορά το Μάιο του 2001. Για να ενθαρρύνω την προστασία του πολύτιμου οικοσυστήματος της Πίνδου και την ιστορική κληρονομιά του, έχω δώσει πολλές φωτογραφίες στον Αλέξανδρο Τζιόλα για δημοσίευση σε αυτό το βιβλίο.
Σχετικά λίγοι είναι οι ξένοι που έχουν ανακαλύψει, πόσο εύκολα μπορεί κάποιος να εξερευνήσει τα άγρια βουνά της Πίνδου με αυτοκίνητο, λεωφορείο ή πεζός.
Μείνετε σε γοητευτικά παραδοσιακά πέτρινα χωριά, όπως ο Βίκος και το Μικρό Πάπιγκο, που βρίσκονται κάτω από εντυπωσιακούς γκρεμούς με ασβεστολιθικά πετρώματα. Εξερευνήστε τη φοβερή χαράδρα του Βίκου, το βαθύτερο φαράγγι στον κόσμο σε αναλογία με το πλάτος του. Θαυμάστε τα πολλά χαριτωμένα τοξωτά ιστορικά πέτρινα γεφύρια, που συνδέουν τα χωριά στο Ζαγόρι.
Σε όλα τα βουνά, αναπτύσσονται σε εκπληκτική ποικιλία αγριολούλουδα όπως ο νάρκισσος, οι μαργαρίτες, οι ορχιδέες και οι παπαρούνες. Κατά την επίσκεψή μου την άνοιξη, τεράστια λιβάδια από υπέροχα μοβ άνθη κρόκου απλώνονται σαν ένα μαγικό χαλί σε όλη την οροσειρά της Τύμφης, σε ένα οροπέδιο δικτυωμένο με γραφικά μονοπάτια πεζοπορίας και καταφύγια.
Οι πιο ευχάριστοι μήνες για πεζοπορία στα βουνά της Πίνδου είναι ο Μάιος, ο Ιούνιος, ο Σεπτέμβριος και ο Οκτώβριος. Οι Έλληνες, γεμίζουν γρήγορα τα καταλύματα του Ζαγορίου για δύο εβδομάδες στα μέσα Αυγούστου, την πιο δημοφιλή, αλλά πιο ζεστή εποχή. Οι μήνες από το Νοέμβριο ως τον Απρίλιο φέρνουν κρύο και χιονοπτώσεις. Ο όγκος του χιονιού δημιουργείται κατά τη διάρκεια του χειμώνα και την άνοιξη λιώνει για να γεμίσει ξανά ρυάκια και ποτάμια.
Με χαμηλή πυκνότητα πληθυσμού, μακριά από τις δημοφιλείς κλασσικές ελληνικές τουριστικές διαδρομές, τα Ζαγόρια έχουν μια αξέχαστη αύρα και είναι ένα από τα αγαπημένα μου μέρη στην Ευρώπη. Για τους επισκέπτες που δεν μιλούν ελληνικά, η μελέτη της γλώσσας και της φρασεολογίας πριν από την επίσκεψη τους στην Ελλάδα βελτιώνει το ταξίδι – διαβάζουν καλύτερα τις πινακίδες και τους χάρτες και μιλούν με τους κατοίκους της περιοχής.
Ευχαριστώ τη Robinson Expeditions (www.robinson.gr) στα Ιωάννινα που καθοδήγησαν τη μικρή ομάδα φίλων μας σε ένα φανταστικό ταξίδι πεζοπορίας μέσω των βουνών της Βόρειας Πίνδου, διανυκτερεύοντας σε γραφικές πανσιόν και ξενοδοχεία στο βουνό. Η Robinson Expeditions πραγματοποιεί τις περιηγήσεις της με μεγάλο σεβασμό για τη φυσική και πολιτιστική κληρονομιά.
Ενώ το μεγαλύτερο μέρος των αρχαίων άγριων εδαφών της Ευρώπης άλλαξαν ριζικά μορφή εξαιτίας της ανθρώπινης χρήσης, βαθιά δάση στην Οροσειρά της Πίνδου φιλοξενούν ακόμη λύκους, τσακάλια, και αρκούδες. Τα φυσικά εμπόδια του βουνού βοήθησαν στην απομόνωση και προστασία του οικοσυστήματος της Πίνδου και των χωριών, δημιουργώντας ένα μοναδικό περιβάλλον που γοητεύει τους επισκέπτες. Καθώς τα βουνά της Πίνδου προσελκύουν αναπόφευκτα όλο και περισσότερους επισκέπτες, που επιθυμούν να «δραπετεύσουν» από τη συμφόρηση των αστικών κέντρων, η τουριστική βιομηχανία θα πρέπει να εφαρμόσει συγκεκριμένα πρότυπα για τη διατήρηση του οικοτουρισμού ώστε να προστατευτούν τα μοναδικά φυσικά και ιστορικά θαύματα.
Κατά τη διάρκεια της ανθρώπινης ιστορίας, τα δάση της Πίνδου έχουν απειληθεί από τα έργα οδοποιίας, τα λατομεία, την αποψίλωση δασών, την υπερβολική βόσκιση, τη γεωργία, την υπερβολική συγκομιδή των φυτών, και πιο πρόσφατα, από τον ορεινό τουρισμό και την ανάπτυξη των χιονοδρομικών θέρετρων. Ο «θάνατος από χίλια κομμάτια» μπορεί να καταστρέψει γρήγορα τη μεγάλη βιοποικιλότητα εδώ, όπως έγινε και σε άλλα μέρη του κόσμου :
Ένα ισχυρό ένστικτο για τα ταξίδια οδήγησε τις ανθρώπινες φυλές στο να περιπλανηθούν μακριά από το αφρικανικό σπίτι τους. Γενετικοί επιστήμονες μελετώντας το DNA επιβεβαιώνουν ότι οι πρόγονοι όλων των ανθρώπων άφησαν την Αφρική και γρήγορα εγκαταστάθηκαν στις μακρινές γωνιές της γης, μέσα στα μόλις τελευταία 60.000 χρόνια, ένα σχετικά σύντομο χρονικό διάστημα στην ιστορία της ζωής. Παρά την επιστημονική και πολιτιστική πρόοδο, οι κοινωνίες εξακολουθούν να αγωνίζονται για την ειρήνη. Τα φυλετικά μας ένστικτα δεν έχουν αλλάξει. Αναγνωρίζουμε, δενόμαστε και συνεργαζόμαστε μέσα στην ίδια ομάδα ή το έθνος μας, αλλά ενστικτωδώς ανταγωνιζόμαστε με τους ξένους, μερικές φορές βίαια. Είναι η φώτιση δυνατή, μέσω ενός εμπορίου αμοιβαίας εξάρτησης και ενός διεθνούς ταξιδιού γεμάτο σεβασμό;
Οι κοινωνικές συγκρούσεις δεν έχουν επιβραδύνει την ανθρώπινη επέκταση. Στις μέρες μας θερίζουμε τους πόρους της γης τόσο αποτελεσματικά, ώστε να κινδυνεύουν με εξαφάνιση άλλα είδη, σε τέτοιο ποσοστό που δεν έχουμε δει από το τέλος των δεινοσαύρων, πριν από 65 εκατομμύρια χρόνια. Τώρα, επτά δισεκατομμύρια ανθρώπων φέρνουν τα οικοσυστήματα της γης σε οριακό σημείο και συναγωνίζονται τη δύναμη των σεισμών, των ηφαιστείων και των τυφώνων μαζί!
Σήμερα, η ανθρώπινη αναπαραγωγή έχει αλλάξει το 40% του εδάφους της γης μέσω της βοσκής των ζώων, την εκκαθάριση, τη φύτευση, τις πλακοστρώσεις και την οικοδόμηση. Το μισό του συνόλου των δασών που υπήρχαν πριν από 8.000 χρόνια έχει αντικατασταθεί από φάρμες, αγροκτήματα για βοσκή, φάρμες με δενδροφυτείες ενός μόνο είδους, ή κατεστραμμένη γη. Για παράδειγμα στην Ελλάδα, οι αγρότες αντικατέστησαν τα ντόπια δάση κέδρων με απέραντους ελαιώνες στις ορεινές περιοχές, προκαλώντας μια περιβαλλοντική καταστροφή σε μια περίοδο 6.000 ετών: η επιφάνεια του εδάφους παρασύρθηκε, δημιουργώντας ένα ξηρό, βραχώδες τοπίο, που είναι ορατό σε ένα μεγάλο μέρος της Ελλάδας. Το νησί της Κρήτης στο παρελθόν ήταν κατά το 90% δάση, ενώ τώρα είναι μόνο το 17%.
Στις μέρες μας, μόνο το 12% της επιφάνειας της γης είναι υπό κυβερνητική προστασία, και λιγότερο από το 1% των ωκεανών είναι προστατευόμενο. Στα νερά της γης, το 70% των μεγαλύτερων εμπορικών αποθεμάτων σε ψάρια έχει εξαντληθεί, το έχουν υπερεκμεταλλευτεί ή το έχουν εκμεταλλευτεί πέρα από τη μέγιστη βιώσιμη απόδοση. Τα «αέρια του θερμοκηπίου» που δημιουργήθηκαν από την ανθρώπινη βιομηχανία και γεωργία και εισέρχονται στην ατμόσφαιρα του πλανήτη ζεσταίνουν όλο και πιο γρήγορα το κλίμα της γης, πιέζοντας ακόμα περισσότερο τα φυσικά και ανθρώπινα συστήματα.
Οι άνθρωποι στις μέρες μας κυριαρχούν δυναμικά σε όλα τα άλλα είδη. Τα οικοσυστήματα δεν μπορούν πλέον να διατηρήσουν το αδιάκοπο ρυθμό της μόλυνσης μας και συλλογή των πόρων. Πρέπει να δράσουμε τώρα για να «αναστήσουμε» το εύθραυστο περιβάλλον της γης, ώστε να αφήσουμε στα παιδιά μας έναν κόσμο με επαρκή υπολείμματα φυσικής ομορφιάς, όπου θα μπορούν να ξεφεύγουν από τα αυξανόμενα αστικά άγχη.
Η ελπίδα για τη βιώσιμη ζωή προέρχεται από τους περιβαλλοντικούς ηγέτες όπως η Νέα Ζηλανδία, η Ελβετία, η Νορβηγία και η Γερμανία, όπου οι κυβερνητικές πολιτικές προωθούν την ανακύκλωση, την εξοικονόμηση ενέργειας και τον έλεγχο της μόλυνσης. Σχεδόν το 30% της γης της Νέας Ζηλανδίας είναι δημόσιας ιδιοκτησίας και υπάρχει κάποιος βαθμός προστασίας.
Η τοπική δράση και η νομοθεσία από εκείνους τους Έλληνες, που αγαπούν την κληρονομιά τους, μπορούν να βοηθήσουν στην προστασία των φυσικών και ιστορικών θαυμάτων της όμορφης οροσειράς της Πίνδου.
Σεπτέμβριος 2010,
Tom Dempsey (διεθνής φωτογράφος),
Seattle, Washington, USA.
Contact: http://www.photoseek.com/
Email: tom@photoseek.com
H ξενόγλωσση έκδοση βρίσκεται εδώ (In English) : http://www.scribd.com/doc/47621533/Tom-Dempsey-Preface

Δεν υπάρχουν σχόλια: